19de eeuw

In de 19de eeuw kwam de mode in een stroomversnelling door de vele nieuwe modetijdschriften en -prenten. Na de Franse Revolutie was er veel veranderd. Het gildesysteem was afgeschaft, waardoor er een veel vrijer handelsverkeer mogelijk was. Er kwamen winkels met aantrekkelijke glazen winkelruiten, prachtige passages met winkels in luxeartikelen, waar je kon flaneren. De eerste modehuizen ontstonden, waar vaste prijzen werden gehanteerd, waar je aankopen kon ruilen, en die aantrekkelijke reclames de wereld in stuurden in de vorm van prijscouranten. In de tweede helft van de 19de eeuw werd het begrip ‘couturier’ geboren: een modeontwerper die vrouwen ging voorschrijven wat de laatste mode was. De komst van de naaimachine en de confectiekleding vergemakkelijkten het verspreiden van mode onder grotere groepen mensen dan ooit tevoren.

De mannenmode was na de Franse Revolutie radicaal anders. Geen wufte Franse mode met borduurwerk, kant en kleurige zijden stoffen meer, maar mode naar de Engelse smaak. Schitterende wollen stoffen, prachtig maatwerk, verfijnde details: het werd de basis van het mannenkostuum zoals we dat nog kennen. De kuitbroek, sinds de 16de eeuw de broek van de mannelijke elite, werd vervangen door de lange pantalon, van oorsprong werkmanskleding.

In de vrouwenmode veranderde het silhouet voortdurend. Er is geen eeuw die achtereenvolgens zoveel verschillende silhouetten toont als de 19de eeuw. Van de ranke Empire-lijn naar de overdreven schapenboutmouw uit de jaren 1830, de steeds wijdere rokken die met de crinolinemode in de jaren 1850-’60 een hoogtepunt bereikten, naar de mode van de queues in de jaren 1870 tot 1890, waarbij de mouwen weer ongekend groot werden: de 19de-eeuwse vrouwenmode omhelsde het allemaal. Maar steeds was de taille ingesnoerd in een dwingend korset. Het is dan ook niet vreemd dat aan het eind van de 19de eeuw de reformbeweging in Nederland aan invloed won. Het streven naar bewegingsvrijheid voor vrouwen was begonnen.

Bekijk alles onder 19de eeuw