De Ouborg Prijs 2013: Marcel van Eeden

8 november 2013 t/m 16 februari 2014

De Ouborg Prijs wordt om de twee jaar toegekend aan een Haagse kunstenaar met een oeuvre dat zowel (inter-)nationaal als lokaal van grote bekentenis is. Deze stadsprijs voor beeldende kunst, vernoemd naar de Haagse kunstenaar Pieter Ouborg (1893-1956), is dit jaar door de jury toegekend aan Marcel van Eeden (Den Haag, 1965). De toekenning bestaat naast een bedrag van €10.000 uit een publicatie, getiteld N 50 51 40.9 E 3 24 1.3,uitgegeven door Stroom Den Haag en een presentatie in het Gemeentemuseum Den Haag. Ter gelegenheid van deze prijs toont Van Eeden zijn installatie ‘Sammlung Boryna’ (2009), bestaande uit 66 tekeningen en twee sculpturen, die inmiddels door het museum is aangekocht.

In Van Eedens relatie met het Gemeentemuseum Den Haag is zijn ontwikkeling als kunstenaar goed af te lezen. Zo bevinden zich in de collectie al een kleine groep tekeningen van net na zijn afstuderen aan de KABK in 1993. Door deze tekeningen maken we kennis met de grote gemene deler in Van Eedens oeuvre. Al de voorstellingen die hij tekent zijn afkomstig uit de tijd van vóór zijn geboortejaar 1965. Dit betekent dat hij werkt naar bestaand beeldmateriaal, dat hij vindt in oude tijdschriften, boeken of kranten. De onderwerpen lopen uiteen van jaren 50 interieurs, cartoons, nieuwsfeiten tot abstracte patronen of teksten. Zijn eerste overzichtstentoonstelling ‘Retrograde’ in het GEM (2003) bestond uit 600 tekeningen.

Sinds een aantal jaren maakt Van Eeden verhalende tekeningenseries die samen een complex (misdaad) verhaal vertellen. Feit en fictie lopen hierbij continu door elkaar. Drie personages spelen een centrale rol: de botanist Karl McKay Wiegand, de archeoloog Oswald Sollmann en de psychiater Matheus Boryna. Allen kunstliefhebbers en makers. In ‘Sammlung Boryna’ gaat het om Matheus Boryna, een personage dat gebaseerd is op de Duitse psychiater Hans Prinzhorn, die in de jaren twintig van de vorige eeuw een verzameling aanlegde met kunstwerken van zijn patiënten. Prinzhorn was de eerste die zich bezig hield met dit soort ‘outsider art’. De installatie ‘Sammlung Boryna’ verwijst naar zijn verzameling, maar is gebaseerd op diverse beeldbronnen. 

Volgend jaar, tien jaar na het eerste retrospectief van Van Eeden, organiseert het GEM opnieuw een tentoonstelling van zijn werk. Na dit jaar ‘Sammlung Boryna’ gepresenteerd  te hebben, kan het museum dan de volledige complexiteit van de verschillende verhaallijnen tonen.

De jury, bestaande uit: Justin Bennett (beeldend kunstenaar, faculteitslid Instituut voor Sonologie, Den Haag); Roos van Put (voormalig hoofdredacteur Kunstbeeld); Marie-José Sondeijker (Galerie West); Benno Tempel (directeur Gemeentemuseum Den Haag); Arno van Roosmalen (directeur Stroom Den Haag en voorzitter jury Ouborg Prijs), was het ook unaniem eens in haar keuze voor Marcel van Eeden. ‘Van Eeden is een kunstenaar van wie het rijke oeuvre ongekend is, van een constante hoge kwaliteit en heeft door zijn internationale praktijk  een enorme reikwijdte”.  Op vrijdag 8 november vindt de officiële prijsuitreiking plaats die zal worden verricht door Marjolein de Jong, wethouder van Cultuur, Binnenstad en Internationaal.

Bij de prijs en tentoonstelling verschijnt de publicatie N 50 51 40.9 E 3 24 1.3 van Marcel van Eeden Prijs, € 25 (Uitgever: Stroom Den Haag; Vormgeving: Elektrosmog, Zürich), verkrijgbaar bij Gemeentemuseum Den Haag, Stroom Den Haag en diverse boekhandels.